مدیر مجموعه فرهنگی ثاقب از احیای یک سنت قدیمی میگوید
دی ماه سال ۱۳۹۸ و نزدیکی های ایام فاطیمه درست در بهبوحه کرونا، دغدغه برگزاری برنامههای مذهبی بیش از گذشته جدی شده بود، از طرفی دیگه مطالبات رهبر معظم انقلاب این موضوع را جدی تر میکند، آنجا که ایشان در مسأله مبارزه با کرونا پس از اینکه خطوطی را برای مسؤولان ترسیم میکنند، میفرمایند: «اینها تمام اسباب است و اصل کار برای برطرف شدن این بلا اصل توسل، ذکر، دعا و مناجات است»، در حقیقت ایشان مطالبه تقویت روحیه معنوی را دارند.
برخی از طلاب و مبلغان حوزه علمیه اصفهان در راستای جامعه عمل پوشاندن به این دغدغه، طرح ساماندهی، سازماندهی و احیای سنت قدیمی روضههای خانگی را به مجموعه بنیاد آلاء ارائه و در ادامه مجموعه بنیاد آلاء به تکیه بر ظرفیتهای مردمی و خیرین برای تحقق این طرح گام بر می دارد و موسسه فرهنگی ثاقب راه اندازی میشود.
احیای فرهنگ روضه خانگی، پیگیری روحانی خانواده و ایجاد شبکه جامع مبلغین روضه خانگی مهمترین اهداف این موسسه است که حجتالاسلام مهدی کشاورز؛ مدیر مجموعه فرهنگی ثاقب بر آنها تاکید دارد و میگوید کار خیر بر زمین مانده در مجموعه ثاقب احیای فرهنگ روضه خانگی است.
در این شماره از خبرنامه بنیاد آلاء با حجتالاسلام مهدی کشاورز؛ مدیر مجموعه فرهنگی ثاقب به گفتوگو نشستیم.
ایده اولیه موسسه فرهنگی ثاقب چگونه شکل گرفت؟
ایام فاطمیه سال ۹۸ با توجه به شرایط کرونا لزوم ایجاد محدودیتهای برای جلسات مذهبی و همچین مقید بودن عاشقان اهل بیت علیه اسلام که از یک طرف دوست داشتن مجالس عزاداری برگزار شود و از طرف دیگه مقید بودن به رعایت پرتوکلها، ایده روضه های خانگی مطرح شد که در نگاه اول یه ایده تکراری بود چون مراکز دیگری هم در این حوزه فعال بودند منتهی شرایط کرونا فرصتی فراهم کرد که این ایده به ظاهر تکراری کمی بسط پیدا کند و با رویکرد جدیدی اجرا و به نوعی تهدید کرونا تبدیل به فرصت شود.
یکی از مطالبات رهبر معظم انقلاب در آن دوران نیز تقویت روحیه معنوی جامعه بود، ایشان در مسأله مبارزه با کرونا پس از اینکه خطوطی را برای مسؤولان ترسیم کردند، میفرمایند «اینها تمام اسباب است و اصل کار برای برطرف شدن این بلا اصل توسل، ذکر، دعا و مناجات است»، در حقیقت ایشان مطالبه تقویت روحیه معنوی را دارند و متولی اصلی این موضوع را حوزههای علمیه دانستند و در کنار فعالیت های جهادی که طلاب با حضور در بیمارستانها انجام میدهند مسأله معنویت و برنامه معنویت کشور نیز باید در فعالیت های طلاب و روحانیون مورد توجه واقع شود.
با توجه به این دو اصل مجموعه ثاقب برای تقویت روحیه معنوی جامعه و سوق دادن مردم به فضای دعا و توسل و مناجات شکل گرفت.
تقویت روحیه معنوی جامعه نیازمند یک فعالیت ادامه دار است و جلسات روضه خانگی بیشتر مقطعی هستند؟
خوب اولین فعالیت مجموعه در در دهه نخست محرم اتفاق افتاد اما مقطعی بودن و رویکرد منفعلانه دو ایراد اساسی این فعالیت بود، برخی افراد هم مطرح میکردند به دلیل تعطیلی جلسات بزرگ و پرمخاطب چارهای نیست جز اینکه به سمت جلسات روضه خانگی برویم و این یعنی منفعلانه برخورد کردن با مسأله روضه خانگی.
خوب ما گفتیم که قبلا روضههای خانگی مناسبتی بود مقطعی بود و یه نگاه حداقلی میشد به بحث روضه های خانگی ما گفتیم این تهدید تبدیل به فرصت بشه مناسبتی دیگه نباشه آیا میشه بعدا از کرونا هم ادامه پیدا کنه جلساتی کهقبلا هم بوده ولی حالا از این شرایطی که به وجود اومده بگیم که مردم بیان احیا بکنن فرهنگ روضه خانگی رو. با این شرایط کار شروع شد ۱۳۴ طلبه اومدن تو میدون و بدون چشم داشت گفتن آقا ما روضه های خانگی رو برگزرار میکنیم ماه اول که شد دهه فاطمیه ۶۰۰ جلسه روضه برگزار شد. این ۶۰۰ جلسه توسط ۴۰۰ خانواده بود بعدش هم ۱۸۷ تا خانواده درخواست تداوم داشتن این استارت و روع حرکت مجموعه ثاقب بود. که تا الان به لطف خدا ۸۰ هزار جلسه روضه برگزار شده بالغ بر ۲۵ هزار خانواده که شبکه ما هستن حدود ۶۰۰۰ ظلبه در سامانه ما ثبت نام کردن و داره در۹ مرکز استان این اتفاق رقم میخوره. اصفهان ،قم، شیراز ، تهران، همدان، یزد گرگان، شهرکرد و مشهد اینا شهرایی هست که الان داره انجام میشه ۲۰ تا شهرستان استان اصفهان هم شامل مبارکه، نجف آباد، شاهین شهر، شهر استان هم داره این کار انجام میشه.
بسیار عالی درسته. حاج آقا یه بخشی از صحبتتون در ابتدای بحث به ادغام مجموعه ضحی اشاره کردید. میخوام ببینم که بر چه اساسی این اتفاق افتاده و اینکه حالا وجه تمایز مجموعه ثاقب با مجموعه مشابه یه بخشیش رو اشاره کردید میتونیم به بحث همین تولید محتوا اشاره بکنیم که بخشی از وجه تمایزمون این حوزه هست؟
بله ببینید ثاقب سه تا هدف اصلی داره من از یکم عقبترشروع بکنم ثاقب برای خودش دوتا هدف اصلی مشخص کرده .اول احیا سنت حسنه روضه خانگی دوم ایجاد روحانی خانواده و سوم ایجاد شبکه جامع مبلغی هرکدومشون یه منطقی هست. ما گفتیم احیا روضه خانگی روضه خانگی بوده کم رونق شده بنابه دلایلی مختلف. آیا میشه تو برنامه معنوی مردم همون طوری که سالی یه بار نذری هست، سالی یه بار مشهد هست آیا میشه برنامه روضه خانگی رو ایجاد کرد؟ خب این هدف اول بود هدف دوم ایجاد روحانی خانواده بود. آیا میشه تو ادبیات مردم چیزی رو تعریف کرد به اسم حاج آقای خودمون؟ زنگ بزنیم از حاج آقای خودمون بپرسیم. از حاج آقای خودمون بپرسیم یعنی قبلا دنبال پزشک خانواده بودم ما گفتیم این پزشک معنوی خانواده باشه سوالات و دغدغه ها و مشکلات معنوی خانواده رو پاسخگو باشه و سوم که یه هدف آرمانی بزرگ هست شبکه جامع مبلغین هست. یعنی رهبری ما مطالبه ای دارن میفرمایند تبلیغ باید جریان ساز باشه خب این جامع سازی محقق نمیشه مگر در دستان شبکه. الان ما شبکه های مختلف تبلیغی داریم الان ائمه جماعات هستن ائمه جمعه هستن اما فرق شبکه ما و وجه تمایز شبکه ما اینه که گستره این شبکه بیاد تو خونه های مردم بقیه شبکه های تبلیغی پشت در خونه مردمه اما شبکه روضه های خانگی به احترام سید الشهدا مردم در خونه شون به روی مبلغین و روضه های امام حسین بازه. این شبکه تا تو خونه مردم وصله و تبلیغ چهره به چهره به معنای واقعی کلمه داره اتفاق می افته تو مسیر تبلیغ چهره به چهره یه نفر سخنرانی می کنه صدنفر گوش میدن. پرسش و پاسخی نمیشه گفتگویی، ارتباط دو طرفه ای شکل نمی گیره اما تو روضه خانگی این اتفاق می افته اینا وجه تمایز کار ماست یکی از وجه تمایزهایی که با دوستانی هم که تو حوزه روضه های خانگی دارن همکار ما هستن همسنگر ما هستن بحث که ما ایجاد کردیم.یه چیزی شبیه البته خواهشم اینه شما این واژه رو ننویسید و به کار نبرید الان هر کسی هر کجای کشور درخواست روضه بده نزدیک ترین و با کیفیت ترین و ماهر ترین مبلغ بهشون معرفی میشه.تمام این کارها سیستماتیک انجام میشه ما یک مجموعه ای هستیم که برگزاری روضه های خانگی رو تفدیگری نمی کنیم. ما مجری روضه های نیستیم روضه های خانگی مردم باید اداره اش بکنن. در واقع مجموعه ثاقب تسهیل گر روضه های خانگی هست. ما هزینه ها رو نمیدیم بخشی از هزینه های این کار توسط خیرینی تامین میشه و این کار کاملا مردمی باید اجرا بشه و اجرا میشه.
درسته بسیار عالی. بحث حالا تولید محتوا رو اشاره بهش نداشتید.
برای بحث ارتقای کیفیت مبلغین ما باید یک برنامه آموزشی مقتدایی و پژوهشی ترتیب دادیم برای مبلغین ما اون مجموعه زهایی که قبلا بود در کنار مجموعه ثاقب قرار میگیره برای تامین محتوای مبلغین از ب بسم الله تا ت تمت محتوایی که مورد نیاز اعضای خانواده هستن از دیدگاه دین چهره سخنرانی مکتوب ماه به ماه در اختیار مبلغین قرار می گیره مبلغین این محتوایی که کارشناسی شده توسط متخصصین کتابه چینش شده گردآوری محتوای شده به مردم منتقل میکنه.
بسیار عالی. حاج آقا درباره اولویت ها و یه مقدار ضرورت های بحث مجموعه ثاقب رو بهش اشاره کردید اما من میخوام یه مقدار سوالم رو زوم ترش بکنم و این سوال رو بپرسم که اولویت دار ترین کار بر زمین مانده توی مجموعه ثاقب کدومه؟ از نظر شما
تو مجموعه ثاقب یک اتفاقی هدفگزاری شده اینه که این روضه های خانگی ابتدا به صورت یک شبکه ای ایجاد بشه بعد مهمتر از این مردمی اداره شدن این مجموعه هست اولویت اول تمام تمام سیاست های ما برنامه ریزی های ما مبتنی بر یک اصل هست که این طرح باید تماما مردمی اداره بشه نه دولتی و حاکمیتی نه شخصیتی و انفرادی
درسته بسیار عالی. حاج آقا من سوال بعدیم اینه که مهم ترین چالش هایی که مجموعه ثاقب برای تحقق اهدافش پیش رو داره و میتونیم بگیم چالش هایی که قراره تبدیل بشه به فرصت چیا هستن؟
ببینید تو فضای اجرایی چون یه کار نویی است و چون الزام مبلغ به فضا و ساحت خانواده داره اتفاق می افته این خب حساسیت ای خاص خودش رو داره اعتماد مردم، اعتماد نهادهاب حوزوی و تبلیغی بدین مجموعه این یه اتفاقی هست که باید به مرور زمان بیفته این اعتماد اصل سرمایه ماست که مردم به این مجموعه و مبلغین این مجموعه یه اعتمادی داشته باشن چون قراره بیاد در ساحت منزل در ساحت خانواده با اعضای خانواده من بعد اون چالشی که داریم دو اتفاق این اعتماده که برنامه ریزی هایی شده فرهنگ سازی شده و به مرور زمان انشالله انجام میشه.
انشالله و حالا سوال آخر اینکه مجموعه ثاقب در چه حوزه هایی میتونه به دیگر مراکز بنیاد ارتباط بگیره یه جورایی حامی اونها باشه و از اونا خدمات بگیره؟
ببینید بیش از اهداف ایجاد شبکه حالت شبکه، ذات و هویت و ماهیت شبکه اینه که در بستر شبکه خدمات فرهنگی مختلف دیگه ای هم میتونه اتفاق بیفته. مثال عرض کنم خدمتتون. مجموعه مکسا میتواند در کنار ثاقب برای اون بیمارانی که تحت پوشش قرار داره به عنوان ما یه تعاملاتی هم داشتیم با معاونت سلامت معنوی مجموعه مکسا که به اون بیمارانی که حالا زمین گیر شدن و خانواده هاشن نیاز به یک فضای معنوی دارن خود این ثاقب میتونه کمک کنه مبلغین ثاقب میتونن کمک کنن این حال و هوای منزل با روضه های سیدالشهدا معنوی میشه.پس یه شبکه ای شکل گرفت خب وضعیت معیشیتی بانیان این روضه رو ما بتونیم رسد بکینم اگر در بین بانیان روضه و مخاطبین ما متقاضی داشته باشیم که مشکل معیشتی داشته باشه ما میتونیم با معرفی این خانواده ها به خیریه کوثر این هارو تحت پوشش قرار بدیم این طرحی که برای اطعام در نظر گرفته شده خب ما میتونیم تبلیغ این کار رو توسط مبلغینمون داشته باشیم که اگر غذایی تهیه شد که این عملیاتی شد که لیستی از کسایی که حالا وضعیت معیشتی خاصی داشتن حالا بهشون سبدهای غذایی، پک های غذایی توسط مبلغین میرسه به دستشون که مخاطب اصلی خودشون به حساب میان.
اگر آستان مقدس حضرت زینب (س) تصمیم بگیره که این بارگاه مقدس، آستان مقدس رو تبدیل به قطب زیارتی بکنه ما میتونیم با تولید محتوا برای مبلغین مون و مطالبه این که توی بازه زمانی روی معرفی حضرت زینب خواهر امام رضا (س) کار بکند ما میبینیم که یه جریانی ایجاد میشه و تو خود شهر اصفهان این شور و اشتیاقی که هست بیشتر بشه و به اون سمت بریم. در مجموعه چیزی که میخوام عرض بکنم اینه وقتی یه شبکه فرهنگی میخواد شکل بگیره تمام اتفاقات فرهنگی قابل تحقق هست تو اون شبکه نیاز به یک تمرکز و برنامه ریزی داره.
بسیار عالی. حاج آقا نکته خاصی یاسوالات خاصی مدنظرتو بوده که من باید توی سوالات می پرسیدم و بهش اشاره نشده
نه تقریبا سوالات جامع و خوب بود دست شما هم درد نکه
خیلی ممنون لطف کردید
متشکرم
خداحافظ
دیدگاهتان را بنویسید