به گزارش روابطعمومی بنیاد آلاء و به نقل از واحد روابطعمومی مرکز خیرماندگار، جلسه دوم کارگاه آموزشی «حل مسئله» با تدریس دکتر ابراهیم نجارزاده، روز دوشنبه ۸ دیماه ۱۴۰۴ به همت آکادمی خیر ایران برگزار شد. این نشست آموزشی با حضور فعالان حوزه اجتماعی، مدیران خیریهها و علاقهمندان به مباحث حل مسئله و حکمرانی اجتماعی، به بررسی عمیق مفهوم «حل مسئله» و الزامات آن در سطح سازمانی و اجتماعی پرداخت.
در ابتدای این جلسه، نجارزاده با تأکید بر ضرورت درک صحیح از مفهوم توسعه جامعه، تصریح کرد که بسیاری از چالشهای نهادهای اجتماعی و خیریهها ناشی از عدم توافق بر سر «هدف غایی» است.
وی افزود: مفاهیمی مانند توسعه، خدمت به جامعه یا بهبود شرایط اجتماعی، اگرچه در ظاهر بدیهی به نظر میرسند، اما در عمل میتوانند تعابیر بسیار متفاوتی داشته باشند و همین تفاوت برداشتها، مسیر حل مسئله را دچار انحراف کند.
ابراهیم نجارزاده ادامه داد: تا زمانی که ندانیم هدف نهایی ما از حل مسئله چیست، هر اقدامی ممکن است بهجای حل ریشهای مشکل، تنها بخشی از صورت مسئله را جابهجا کند.
وی با بیان اینکه شاخصهای توسعه در جوامع مختلف میتواند معانی متفاوتی داشته باشد، افزود: در برخی جوامع، امنیت، سلامت، آزادی انتخاب و آینده قابل پیشبینی، از مهمترین شاخصهای مشترک توسعه به شمار میروند؛ شاخصهایی که فارغ از دینی یا غیردینی بودن جامعه، مورد مطالبه عمومی قرار دارند. با این حال، تبدیل این مفاهیم کلی به اهداف عملیاتی و قابل سنجش، نیازمند دقت و روشمندی است.
مدرس این کارگاه با اشاره به تجربههای بینالمللی در حوزه حل مسئله، تأکید کرد: یکی از خطاهای رایج، تمرکز زودهنگام بر راهحلها بدون شناخت دقیق مسئله است.
وی خاطرنشان کرد: در فرآیند استاندارد حل مسئله، ابتدا باید «چیستی مسئله» بهدرستی فهم شود و تنها پس از آن میتوان وارد مرحله تحلیل علل و طراحی راهکار شد.
نجارزاده بیان کرد: در گامهای ابتدایی حل مسئله، نباید مدام بپرسیم چرا این اتفاق افتاده؛ ابتدا باید بفهمیم دقیقاً چه اتفاقی افتاده و مسئله از کجا آغاز شده است.
در ادامه جلسه، نجارزاده با ارائه مثالهایی از حوزههای اجتماعی، بهویژه سوانح رانندگی، تصریح کرد: تعریف نادرست هدف میتواند منجر به سیاستگذاریهای ناکارآمد شود. وی افزود: اگر هدف غایی کاهش مرگومیر باشد، تمرکز صرف بر افزایش امکانات درمانی بدون توجه به پیشگیری، نمونهای از انحراف در مسیر حل مسئله است.
وی افزود: دادهها و مستندسازی مسیر حل مسئله، نقش کلیدی در ایجاد اعتماد و ارزیابی عملکرد دارند؛ زمانی که یک سازمان یا نهاد اجتماعی بتواند نشان دهد از چه نقطهای آغاز کرده و به چه نقطهای رسیده است، امکان قضاوت منصفانه درباره میزان موفقیت اقدامات فراهم میشود.
نجارزاده تصریح کرد: دادهها به ما کمک میکنند مسیر رشد را ببینیم؛ اینکه بدانیم از کجا شروع کردهایم و امروز در چه نقطهای ایستادهایم، اساس اعتمادسازی در حل مسائل اجتماعی است.
بخش دیگری از این نشست به تحلیل علل ریشهای مسائل اختصاص داشت. مدرس کارگاه با تأکید بر پرهیز از پیشداوری و سرزنش افراد، خاطرنشان کرد: حل مسئله واقعی نیازمند فضای گفتوگوی امن و بدون تعصب است.
وی تصریح کرد: در بسیاری از سازمانها، نبود امکان فکر کردن و ایدهپردازی، خود به یکی از موانع اصلی حل مسئله تبدیل شده است. تفکر جمعی، طوفان فکری و پذیرش دیدگاههای متفاوت از ملزومات عبور از مسائل پیچیده است که حتی احتمالهای ضعیف نیز باید فرصت طرح شدن داشته باشند تا امکان رسیدن به راهحلهای مؤثر فراهم شود.
نجارزاده با اشاره به نقش نهادهای خیریه و سازمانهای مردمنهاد در حل مسائل اجتماعی، تأکید کرد: این نهادها بیش از هر چیز نیازمند شفافیت در هدفگذاری و انسجام در مسیر حرکت هستند. به گفته او، خیریهها زمانی میتوانند اثرگذاری پایدار داشته باشند که اقداماتشان ذیل یک هدف غایی روشن و قابل دفاع تعریف شود.
این جلسه، دومین نشست از سلسله کارگاههای آموزشی «حل مسئله» در آکادمی خیر ایران بود که با هدف ارتقای مهارتهای تحلیلی و مسئلهمحور فعالان حوزه نیکوکاری و اجتماعی برگزار میشود.
/۸۸۴
دیدگاهتان را بنویسید